De EU AI Act voor het mkb: een korte oriëntatie
De EU AI Act voor het mkb komt vooral neer op weten waar je staat. De Act is de Europese wet over kunstmatige intelligentie. Ze deelt gebruik van AI in naar risico, en de verplichtingen worden zwaarder naarmate het risico stijgt. Het meeste wat een klein bedrijf met AI doet, zoals teksten opstellen, verzoeken sorteren of documenten samenvatten, valt in de lagere niveaus, waar de verplichtingen licht zijn.
Dit is een algemene oriëntatie en geen juridisch advies. De regels gaan in fasen in en de details tellen, dus laat je eigen situatie nakijken door een adviseur.
Het idee achter de wet
De wet beoordeelt niet de technologie. Ze kijkt waarvoor AI wordt gebruikt. Denk aan een keukenmes. In een keuken is het een gewoon gereedschap. Op andere plekken gelden strenge regels om er een bij je te dragen.
Met AI is dat hetzelfde. Dezelfde AI kan een nieuwsbrief schrijven of sollicitanten sorteren. De wet behandelt die twee toepassingen heel verschillend, omdat de tweede het leven van mensen raakt.
De risiconiveaus, met voorbeelden voor het mkb
| Niveau | Typisch voorbeeld | Wat het voor jou betekent |
|---|---|---|
| Niet toegestaan | Toepassingen die als bedreiging voor de rechten van mensen worden gezien. Zeldzaam in gewone bedrijven. | Niet doen |
| Hoog risico | AI die helpt beslissen over mensen, bijvoorbeeld software die sollicitanten rangschikt | Veel verplichtingen. Vraag advies voor gebruik. |
| Verplichte openheid | Een chatbot op je website, door AI gemaakte beelden of stemmen | Zeg mensen dat ze met AI te maken hebben |
| Minimaal risico | Opstellen, samenvatten, sorteren, zoeken | Geen bijzondere verplichtingen |
Maker of gebruiker: wat ben jij?
De wet geeft verschillende rollen verschillende verplichtingen. Twee zijn hier van belang.
- Een aanbieder (provider) bouwt een AI-systeem en biedt het onder eigen naam aan.
- Een gebruiker (deployer) gebruikt een AI-systeem in het eigen bedrijf.
Een klein bedrijf dat de AI-functies in zijn software gebruikt, is normaal gesproken een deployer, oftewel een gebruiker. De zwaardere verplichtingen liggen bij de aanbieders.
Dit kan veranderen als je een AI-product bouwt en verkoopt. Het kan ook veranderen als je een bestaand systeem gebruikt voor een toepassing met hoog risico waarvoor het niet is gemaakt. Vraag dan een adviseur.
Vier stappen die voor elk klein bedrijf zinvol zijn
- Maak een lijst van waar je AI gebruikt. Neem de AI-functies mee in tools waar je al voor betaalt, en wat medewerkers zelf gebruiken. Noteer bij elk item waarvoor het wordt gebruikt en of het beslissingen over mensen beïnvloedt.
- Sorteer de lijst volgens de tabel hierboven. De meeste items zullen minimaal risico zijn. Markeer alles wat raakt aan aannemen, functioneringsgesprekken, krediet of vergelijkbare beslissingen. Leg die voor aan een adviseur.
- Wees open waar AI mensen ontmoet. Als klanten met een bot chatten, zeg dat dan aan het begin. Als je realistische beelden, audio of video publiceert die door AI zijn gemaakt, label ze dan.
- Zorg dat medewerkers de tools begrijpen. De Act verwacht dat mensen die met AI werken genoeg weten om er verstandig mee om te gaan. Een korte sessie met het team is een redelijk begin. Behandel wat de tools kunnen, waar ze fout gaan en wat er niet in getypt mag worden.
Een mens de leiding laten houden
Bij toepassingen met hoog risico is menselijk toezicht een formele verplichting. Het is ook overal elders een goede gewoonte. Bepaal welke AI-resultaten een mens moet goedkeuren. Houd bij wat de AI heeft gedaan. Wijs iemand aan die hem kan stoppen.
Wat je aan je softwareleveranciers vraagt
- Welke AI gebruikt het product, en waar draait die?
- Kunnen we zien wat de AI deed en wie het goedkeurde?
- Kunnen we beperken wat de AI mag zien en wijzigen?
Zo pakt Worknano dit aan
Worknano geeft je de onderdelen hiervan die software kan leveren. Je kiest regionale hosting in de EU, de VS of APAC, en workspacegegevens en AI-verwerking blijven in die regio. Assistenten lezen alleen wat de persoon die ze gebruikt mag lezen. Wijzigingen die ze voorstellen, worden als voorbeeld getoond en er wordt niets opgeslagen voordat je bevestigt. Rollen en toegangsregels stellen de grenzen en gevoelige acties worden vastgelegd in een logboek.
Open een gratis workspace en houd je AI-gebruik waar je het kunt zien en begrenzen.